YANIBAŞIMIZDAKİ TEHLİKE: METSAMOR NÜKLEER SANTRALİ
Öğr. Görv.Sözer AKYILDIRIM
IĞDIR ÜNİVERSİTESİ
Ermenice orijinal ismi Oktembryan olan ve bulunduğu ilçenin adıyla anılan Metsamor Nükleer
santrali, dünyada bilinen en eski nükleer santral teknolojisiyle inşa edilmiştir. Bu santral Türkiye’de ve
dünya basınında son dönemlerde sıklıkla değişik isimlerle anılmaktadır. Metzamor, Medzamor,
Medsamor. Doğru kullanımı Metsamor’dur 1 .
Metsamor nükleer Santralı Ermenistan’ın başkenti Erivan’ın 40 km güneyinde, Iğdır il sınırına ise
sadece 16 km uzaklıktadır. 1973 yılında inşaatına başlanan nükleer santral, bugün Ermenistan’ın
enerji ihtiyacının yaklaşık % 40’ını karşılamaktadır.
Ermenistan’daki çevreciler, 1980’lerden bu yana Metsamor’un kapatılması için uğraşmaktadır.
1988 yılında meydana gelen Erivan depreminde santral kapatılmış, 1992 yılından 1994 yılına kadar
Azerbaycan topraklarının % 20 ‘si Ermenilerce işgal edilmesi (Ağdam, Kelbecer, Lâçin, Cebrail, Fuzuli,
Kubatlı, Zengilan) ve çözüme kavuşmayan dağlık Karabağ sorunu nedeniyle, Türkiye Ermenistan ile
sınır kapılarını kapatmış, Türkiye ve Azerbaycan, Ermenistan’a enerji ve gaz boykotu uygulamıştır.
Enerjiden yoksun kalan Ermenistan devleti, bu santrali 1993 yılında yeniden açmaya karar vermiştir.
1995 senesinde, nükleer santralin ikinci reaktörü de üretime geçmiştir.
Artan kamuoyu baskıları sonucu Ermenistan Enerji Bakanlığı santralin 2031 kadar faaliyetini
sürdüreceğini açıklamıştır. Gerek ABD gerekse AB ‘nin yoğun baskıları sonucu Ermenistan hükümeti
en eski ve en riskli Sovyet teknolojisiyle üretilmiş bu santralin kapatılması konusunda hem fikir olmuş,
ancak günümüze kadar santral maalesef kapatılmamıştır.
SANTRAL KAPATILMAZSA NE OLUR?
1) Iğdır’da Son yıllarda kanser hastalığında ciddi artmalar görülmüştür, bunun patolojik
nedenlerini Tıpçılar(Pataloglar) dışında kimse bilmiyor. En azından 10 aileden birinde kanser
vakaları olduğuna dair, iddialar var. Akciğer kanseri, yumurtalık, meme kanseri, prostat
kanserinde ölen hastalar var, bu iddialar da genellikle hasta yakınları tarafından
dillendirilmektedir.
2) Aras nehri kıyısında bulunan, köylerde, doğum yapan hayvanlarda genetik bozukluklara
rastlanmıştır.
3) Bölgede yüksek şiddette olacak bir depremin etkisi, Metsamor Nükleer santralinde bir
radyasyon sızıntısına sebebiyet verecektir 2 . Başta Erivan ,Iğdır, Kars ,Ağrı, Erzurum radyasyon
‘dan ciddi şekilde etkilenecektir. Milyonlarca insan yaşamını yitirecek, sağ kalanlar ise yanık
tedavileri, kanser hastalıkları ile mücadele edeceklerdir. Tarım arazileri, tabiat çeşitliliği(Kuş,
bitki, memeli hayvanlar) Mutasyona uğrayacak, insanların

