GÜLNARE AYTEN MEMMEDOVA

GÜLNARE AYTEN MEMMEDOVA

Çocukları incitmeyelim ayten.memmedova3267@gmail.com

Otizm hastalık değildir bir farkındalıktır.

29 Mart 2024 - 08:30 - Güncelleme: 29 Mart 2024 - 08:37

Otizm hastalık diyildir bir farkındalıktır.

 Otizme neyin sebep olduğu biliniyor mu?
1970'li yıllara kadar otizm şizofreninin önemli bir bileşeniydi ve Blair şizofreniyi araştırırken 4A Yasasına dikkat çekti.
1. Kararsızlık

2. Dernek
3. Otizm
4. Etki
Neredeyse 70'li yıllara kadar tüm Otizmli çocuklara Şizofreni tanısı konuyordu.Ancak yapılan araştırmalar Otizm ve Şizofreni tanısının birbirinden farklı olduğunu ortaya koydu.Bu nedenle Şizofreni hastaları halüsinasyonlar görüyor ve epileptik nöbetler geçiriyor. Ancak otizmli çocuklarda bu durum görülmez.Şizofrenide çocukluk çağında da tanı konulmaz, nadiren 7 yaşında ve çoğunlukla ergenlik döneminde teşhis edilir.Şizofrenlerde zihinsel bozukluklara nadiren rastlanır.


       Amerika Birleşik Devletleri'nde yapılan bir araştırmaya göre 1980 yılında her 5.000 çocuktan birine bu hastalık tanısı konurken, 2016 yılında bu oranın her 100 çocuktan biri olduğu tahmin ediliyor. Günümüzde bu sendroma her 88 çocuktan birinde rastlanıyor.
Bu sendrom 3 alanda kendini gösterir:
    -Sosyal alan
    - İletişim alanı
    - Davranış (stereotipler)
Otizmin ortaya çıkışı ve yayılma nedenleri üzerine uzun yıllardır pek çok çalışma yapılıyor. Otizm tanısı 3 yaşında konulsa da başta İsrail, Güney Kore, Küba, Tayland gibi ülkeler olmak üzere birçok ülkede bu tanı çocuğun yaşamının ilk aylarında konuluyor. Peki erken teşhisin faydaları var mı?

Aslında erken müdahale-terapi-çocuğun hayata daha sağlıklı ve daha güçlü bağlanmasını sağlayabilir.

1950'li ve 1960'lı yıllara kadar ebeveynlerin, özellikle de annelerin çocuklarına karşı "soğuk" tutumlarının otizmin nedeni olduğuna inanılıyordu. Hatta bu tür anneler toplum tarafından büyük kınamaların hedefi oluyordu. Ancak araştırmalar bu iddiayı doğrulamadı. Sosyal faktörler, özellikle de annenin çocuğuna karşı tutumu, Otizmin nedeni olamaz. Günümüzde bilim daha çok genetik faktörlere odaklanıyor. 2010 yılına kadar aşılar ana neden olarak gösteriliyordu. Ancak ebeveynleri aşı olmayı reddeden çocuklarda bu sendromun ortaya çıkması bu iddiayı kabul edilemez kılmaktadır. Çoğu ebeveyn, otizm sendromlu çocuklarda yemek yedikten sonra aşırı hareket ve saldırganlık gözlemlediklerini bildirdiği için araştırmalar başlatılmış ve bu tür çocukların midede, özellikle de bağırsak sisteminde sorun yaşadığı tespit edilmiştir. Hamilelikte özellikle annenin durumu, beslenmesi, herhangi bir stresli durumun olup olmadığı önemlidir.  Ayrıca birçok araştırmacı bunu anne ve babanın yaşının daha fazla veya tam tersi olmasıyla ilişkilendirmektedir. Bazı araştırmacılar, hamileliğin 1. trimesterinde annenin kızamık geçirmesinin, ciddi komplikasyonlara, 2. trimesterde fonksiyon bozukluklarına, 3. trimesterde ise hiperaktivite, dikkat eksikliği bozukluğu ve otizme neden olabileceğine inanıyor.
 İstatistikler şunu gösteriyor
- Çocukların %10’unda genetik hastalıklar
- Çocukların %50’inde zeka geriliği
- Çocukların %40’ında genel olarak konuşma yeteneğinin olmaması
- Çocukların %70’inde konuşma gecikmesi
- Çocukların %50’inde yemek sorunu
- Çocukların %50-70'inde uyku bozukluğu karşılaşılır.
Tüm bu çalışmalara rağmen Otizmin kesin nedeni henüz belirlenememiştir. Bazıları sadece varsayımlarda bulunuyor, bazıları ise araştırma yapsa bile tam olarak doğrulayamıyor.
EBEVEYNLER özellikle dikkatli olmalıdır. Ailede büyük çocuk varsa ya da çocuğunu diğer çocuklarla karşılaştırırken belli farklılıklar görüyorsa “sonra düzelir”, “henüz küçük”, “amcası da geç konuştu” demeden bir uzmana başvurmalı. Ülkemizde istatistiklerin yapılmamasının temel nedenlerinden biri ebeveynlerin çocuklarındaki farklılıkları kabul etmemeleri ve aynı zamanda onları toplumdan dışlamalarıdır. Ama unutmayın, onlar bizden biri ve tüm haklara sahipler.Nisan ayı tüm dünyada otizm farkındalık  ayı gibi biliniyor.Ancak bana göre biz  yılda 1 ay diyil her gün bu insanlara dikkat  ayırmalıyız  ve onları topluma kazandırmalıyız.
   Gülnare Memmedova Koç.

 

YORUMLAR

  • 0 Yorum