TÜRK KÜLTÜRÜNDE NEVRUZ BAYRAMI

SÖZER AKYILDIRIM TRT ERZURUM RADYOSUNUN CANLI YAYIN KONUĞU OLDU: TÜRK
KÜLTÜRÜNDE NEVRUZ BAYRAMINI ANLATTI

Iğdır Üniversitesi Iğdır Meslek Yüksekokulu öğretim Görevlisi Sözer Akyıldırım; TRT Erzurum
radyosu “Hayatın İçinden” programında Türk Kültüründe Nevruz Geleneklerini anlattı:

“Nevruz, Türk dünyasının kültüründe kendine özgü yeri olan en büyük bayramdır. Bir bayram
olarak baharın gelmesi münasebetiyle geniş çapta kutlanır ve sevinçli bir olaya-kışın bitmesine
ve baharın gelişine bağlanır. Tabiatın uyanması Nevruzla başlar. Türk Dünyası bu muhteşem
bayramı bir ay öncesinden kutlamaya başlar. Böylece, Nevruz bayramından önce Hava, Su, Od
(ateş) ve Toprak çarşambası kutlanır. Çarşambalar arasında en önemlisi sonuncusu -
İlahır(yılsonu) Çarşamba akşamıdır. Bugünde tüm, yeni yıla sağlık ve esenlikle girilmesi
temennisi herkes tarafından Tanrıdan istenir. Her şeyin hayırlısı dilenir. Tüm evlerde bayram
sofraları açıktır. Evler temizlenir. Özel bayram hazırlığı yapılır. Semeni yeşertilir, yumurta
boyanır, gorğa(sacda buğday) kavrulur, pilav demlenir pilav başı denen ekşili sebzili, lepeli, etli
yemek, soğuk gatık aşı (yoğurt çorbası) ve tatlılar hazırlanır. Bayram masasında bayram honçası
olması şarttır. Masada yedi çeşit çerez ve yemiş olmalı, buna da yedi levin denir. Nevruz
bayramında en fazla yaygınlaşmış geleneklerden biride şal sallamaktır. Özellikle köylerde
çocuklar, gençler evleri gezip bacadan şal sallayarak bayram payı alırlar. Ateşler yakılır, herkes
ateşin üstünden yedi defa atlar. Ateş üstünden atlamakla tüm kötülüklerin, uğursuzlukların
ateşle yanacağı küle dönüşeceğidir. Ateş hiçbir zaman su ile söndürülmez. Ateş söndükten
sonra külünü toplayıp, evden uzak bir yere, sokağa atılır. Su ile arınma gibi ritüellerden söz
edilir. Küslükler sona erer, ahirete gidenlerde rahmetle anılır”.