Aida İmanguliyeva dünyanın evrensel değerlerine katkı sağlayan önemli bilim insanımızdır

Aida İmanguliyeva dünyanın evrensel değerlerine katkı sağlayan önemli bilim insanımızdır
24 Eylül 2021 - 08:59
Aida İmanguliyeva dünyanın evrensel değerlerine katkı sağlayan önemli bilim insanımızdır – Revan Hasanov 

Azerbaycan Oryantalizmi'nin öncül isimlerinden birisi olan Aida İmanguliyeva XX yüzyıl Arap Edebiyatı'nı araştırarak modern bilime dünyadaki kültürel çeşitliliğin, halklar arasındaki edebi ilişkilerin gelişimi açısından büyük bir bilimsel miras bırakmış oldu. Ünlü Oryantalist Arap Edebiyatı'nın gelişim aşamalarına ışık tutmakla beraber, aynı zamanda farklı ırkların, kültürlerin ve dinlerin birarada kardeşçe yaşadığı Arap cografyasına Azerbaycan'ın çok kültürlülük prizmasından bakarak kendisine kadar olan araştırmalardan farklı bir boyut kazandırmış oldu. Gerek Mihail Nuayme'yi, gerek Cibran Halil Cİbran'ı, gerekse de Amin Rihani'yi tedkik ettiği, eserleriyle ilgili makaleler yazdığı zaman Aida İmanguliyeva sadece onların Arap dünyasına kazandırdığı değerlerle ilgili düşüncelerini okurlarıana iletmekle yetinmemiş, aynı zamanda hayatını ve eserlerini incelediği kalem adamlarının dünya edebiyatına, toplumsal düşünce yapısına ve evrensel değerlere katkılarından da bahsetmeği de asla unutmamıştır.
İnsanı insan olarak seven edebiyat adamlarını araştırmış olan Aida İmanguliyeva'nın dünya edebiyat bilimine ve oryantalizmine katkıları oldukça büyüktür ve edebiyat adamlarının edebi eserlerini araştırırken edebiyat bilimci Lübnanlı yazar Mihail Nuayme'nin ''Eğer insanoğlu Tanrı'yı tanımış olsaydı, evrensel değerlerin dinler üzerinden bölünemeyeceğini, ayrışamayacağını anlar, insanı insan olduğu için severdi'' düşüncesine uygun olarak Arap dünyasından dünyanın çeşitli ülkelerine dağılmış olan düşünürlerin kültürel ve manevi farkları gözetmeksizin tüm dünyaya verdikleri mesajını ulaştırmıştır.
Bu sözleri gercektarih.com.tr. sitesine verdiği demeçte Bakü Uluslararası Çokültürlülük Merkezi'nin İcra direktörü Revan Hasanov Azerbaycan'ın ünlü Oryantalisti, edebiyat bilimcisi Aida İmanguliyeva'nın eserlerinde çok kültürlülük ve manevi zenginlik konusundan bahs ederken söyledi. Revan Hasanov Aida İmanguliyeva'nın bilimsel felsefesinin temelinde yatan olgunun asla kültürler arası çatışma olmadığını, tam tersi kültürlerin karşılıklı entegrasyonu sürecine dayandığını belirterek, Azerbaycan Oryantalizm'inde Aida İmanguliyeva'nın kendine özgü bir yolu olduğuna dikkat çekti. Hasanov'un sözlerine göre, Doğuyla Batı'nın sert çizgilerle bir birinden ayrıldığını iddia edenlerden farklı olarak ünlü bilimadamı yazdığı kitaplarda Doğuyla Batı'nın farklı kültürlere, dinlere, dillere ragmen bir bütün olarak ele almanın mümkünlüğünü kanıtladı: ''Yıllar öncesinden Aida İmanguliyeva küresel dünyanın bizlere sunacağı evrensel değerleri sanki öncesinden biliyormuşcasına yazdığıu kitaplarda okurlarına sunuyordu. Sadece bununla da yetinmiyor, çok kültürlülüğün, kültürlerin karşılıklı etkileşimi konusunda bir başlangıç olacağını da Arap edebiyatının Avrupa ve Amerika toplumuna entegrasyonu kapsamında ele alıyordu. Biz kültürel manevi zenginliklerin karşılıklı kıyaslamasını da Aida İmanguliyeva'nın eserlerinde görüyoruz. Azerbaycan edebiyat tarihinde ve Oryantalizmi'nde, aslına bakılırsa, Sovyet Oryantalizmi'nde de yeni dönem ve ekollerin başlangıç noktalarından birisi de kuşkusuz ünlü bilim adamının ismiyle direk bağlantılıdır. Sırf Azerbaycan'da mevcut olan çok kültürlülük geleneklerine baktığımız zaman Aida İmanguliyeva'nın Arap cografyasında mevcut olan kültürel ve manevi zenginlikleri nasıl böyle rahatlıkla inceleye bildiğini anlıyoruz. Elli iki senelik hayatında dünya kültürünün farklı öğelerine ışık tutan değerli edebiyat bilimcimizi ve Oryantalistimizi rahmetle anıyoruz.''

YORUMLAR

  • 0 Yorum